ZINGmagazine 73

ZINGmagazine 73 is uit. Met de Passiebarometer 2017. We vonden maar liefst 252 Matthäus- en Johannes- Passionen.

ZING73 cover.indd

Dirigeren met de rug naar elkaar toe

MATTHÄUS PASSION

Honderdjarig Stadsjongenskoor Oldenzaal al 31 jaar onverbrekelijk verbonden met
Matthäus Passion.

Door Alphons Weierink OLDENZAAL  Bron: Tubantia

Twee dirigenten die met de rug naar elkaar toe staan en in dezelfde uitvoering twee verschillende koren de weg wij zen. Het is en blijft een bijzonder gezicht. Vrijdagavond is dit bijzondere tafereel weer te zien in de Oldenzaalse Plechelmusbasiliek waar voor het 31e achtereenvolgende jaar de Matthäus Passion wordt opgevoerd. Klaas Stok en Mariette Effing staan dan letter lijk met de rug naar elkaar toe. Stok vóór in de kerk bij het koor Consensus Vocalis en het begeleidende orkest Holland Baroque Society en Effing op het kruispunt in het midden van de kerk met het zicht op de hoge koorzolder. Zij dirigeert vanaf die ongewone plek ‘haar’ Stadsjongenskoor. In middels een heuse traditie, want dit koor is vanaf het begin destijds onder leiding van Boyke Brand betrokken
bij de Matthäus Passion in de Plechelmus.

Dit jaar zullen de schijnwerpers extra gericht zijn op de ongeveer 35 jongens van Mariette Effing, omdat het Stadsjongenskoor 100 jaar bestaat. Dat is reden voor het bestuur van de Stichting Twentse Matthäus Passion om het koor tijdens de uitvoering in het zonnetje te zetten. „Dat zullen we in de pauze moeten doen”, zegt voorzitter Albertjan Peters, „want daarna hoeven ze niet meer mee te doen en zijn ze verdwenen.” Peters vindt het eerbetoon op zijn plaats. „Want het Stadsjongens koor en de Matthäus zijn in Ol denzaal onverbrekelijk met elkaar verbonden.” De voorzitter constateert met genoegen dat het ‘heel bijzonder’ is dat Oldenzaal een dergelijk koor heeft. „En dat het ook kan mee doen op het niveau van de Oldenzaalse Matthäus. Want dat kan niet elk koor.

En of het nu in Oldenzaal is of tijdens de uitvoeringen in Enschede of Deventer, het koor staat zijn mannetje.” Albertjan Peters geeft Mariette Effing dirigente sinds 1998 daarvoor alle credits. „Zij doet geweldig werk met dit koor. En dat mag best eens gezegd worden. Haar betrokkenheid, haar enthousiasme en haar vakmanschap zijn de pijlers van het Stadsjongenskoor.” Hij steekt niet onder stoelen of banken blij te zijn met de participatie van het Stadsjongenskoor. „Dat geeft toch extra cachet aan de uitvoering. Er zijn bovendien in Nederland niet zo veel van dit soort
jongenskoren.”

Het Stadsjongenskoor vervult al 31 jaar een cruciale rol in de Matthäus Passion. En altijd vanaf de koorzolder achter in de kerk; dus ver verwijderd van het overige koor met zijn dirigent vóór in de kerk. Daarom zijn ook twee verschillende dirigenten nodig. Dat is in bijvoorbeeld Enschede niet het geval, daar staat het Stadsjongenskoor bij het andere koor en orkest. En daarmee binnen bereik van een dirigent. Peters weet dat beide dirigenten extra goed bij de les moeten zijn wanneer het Stadsjongenskoor meezingt. Dat is in totaal twee keer acht minuten en alleen vóór de pauze. Het Stadsjongenskoor zingt in het openingskoor een aparte koraalmelodie samen met Consensus Vocalis en in het laatste deel voor de pauze opnieuw een koraalmelodie, maar dan sa men met de sopranen.
„Dat moet allemaal synchroon lopen, zeker de gezamenlijke inzet. Dat vergt een goede afstemming. Mariette Effing moet Klaas Stok goed in de gaten houden. Maar dat is geen probleem.” Lachend: „Een nog grotere opgave voor haar is om de jongens tussen het zingen in meer dan een uur rustig te houden op de koorzolder.” Peters geniet al bij voorbaat van de inbreng van het Stadsjongens koor. „Dan krijgen we een soort stereo effect in de kerk. De koor zang gaat dan over de mensen heen, prachtig. Zo heeft Bach dat ook bedoeld, want in zijn tijd stonden alle koren op een verhoging in de kerk. ”Aan het Stadsjongenskoor zal het bij de twee opvoeringen van de Matthäus dit jaar niet liggen, weet Peters zeker. „Ik ben bij de repetitie geweest, het klinkt perfect.”

Ook over de overige rolbezetting klaagt Albertjan Peters niet. „We hebben weer een stel mooie solisten.” Nieuw in Oldenzaal is de Nederlandse sopraan Renate Arends; zij is behalve voor de Matthäus ook gecontracteerd voor het Weihnachtsoratorium in december. Erg blij is Peters met de ‘terugkeer’ van de altus Maar ten Engeltjes. „Hij is een paar jaar niet geweest, maar nu gelukkig weer wel. Engeltjes is natuurlijk wel internationale top.” Peters wil er maar mee zeggen dat Oldenzaal en Twente met de Matthäus Passion na meer dan 30 jaar ‘iets heel bijzonders’ in huis heeft „We realiseren ons dat niet altijd, maar het is natuurlijk wel zo. We moeten daar trots op zijn en dit koesteren.” Hij stelt vast dat het zaak is om het niveau ook de komende jaren vast te houden. De artistieke commissie van de Stichting Matthäus Passion heeft daarvoor ideeën genoeg. Een van de uitdagingen is om te zien of het mogelijk is ooit een Matthäus Passion in het Twents c.q. Neder saksisch uit te voeren. „Waarom niet”, vraagt Peters zich af. „De Twentse taal is immers bij uitstek geschikt om gevoelige dingen in te verwoorden. Bovendien kunnen we er dan ook de Duitse markt mee op.” Een andere uitdaging voor Peters en de artistieke commissie is de opvoering van de Schumann variant van de Johannes Passion, bij het 35 jarig bestaan in 2019. „Die wordt vaker opgevoerd dan de Matthäus van Mendelssohn. We gaan het zien. Zo blijven we als stichting in beweging en dat moet ook.”

Klik hier voor het online artikel en foto.

Tijdens een repetitie voor de Matthäus Passion in de Plechelmusbasiliek Oldenzaal
_CTE7449

De Matthäus marathon is begonnen!

De grote Matthäus-Passion marathon van het Stadsjongenskoor Oldenzaal is begonnen! Donderdag 26 maart, 19 uur Muziekcentrum Enschede. Vrijdag 27 maart
19 uur Plechelmusbasiliek Oldenzaal en 1-2- en 3 1 april 19.00 uur Bergkerk Deventer. Mmv heel veel goede solisten, het Deventer Vocaal Ensemble, Consensus Vocalis en Concerto d’ Amsterdam en de Holland Baroque Society olv Klaas Stok.

Ik wens alle jongens heel veel succes maar speciaal Hendrik, Rens, Aaron, Joran, Julian en Daan want zij doen dit jaar voor het eerst mee!

ANWB brengt je verder!

Bij de ANWB denk je aan een betrouwbare organisatie. Daar moet je lid van zijn want als er een keer iets gebeurd dan helpen ze je! Ik ben al meer dan 25 jaar lid en omdat ik veel ’s avond en ’s nachts moet rijden voor mijn werk heb ik het zogenaamde Gouden Lidmaatschap met vervangende auto enz.Dat geeft het gevoel dat je ze altijd helpen. Fijn toch!

Maar vanmiddag hoorde ik een raar ratelend geluid en daarna een ‘pok’ in mijn auto. Eerst dacht ik nog dat ik over een steentje reed maar toen ik bij aftrit Oldenzaal het stuur bijna niet kon draaien en de auto nog net een parkeer plaats kon oprijden schrok ik wel. Eerst maar eens de servicedienst van Toyota gebeld maar al snel bleek dat de multiriem kapot was en hws ook wat schade had aangericht waardoor de auto niets meer deed. Ik had binnen een straal van 50 km geen recht had op wegslepen en vervangend vervoer via de Toyota service. Dat moet je ook maar weten!

Dan de ANWB maar bellen want ik ben goed verzekerd, al meer dan 25 jaar! De reddende engel waar ik nog nooit aanspraak op heb gemaakt! Maar al snel bleek dat de ik geen recht op wegsleephulp had wegens het te laat betalen van een rekening. Ter plekke betalen van deze rekening mocht en kon niet. De ANWB liet me dus gewoon met een kapotte auto langs de weg staan. Ondertussen alle garages dicht en een bergingsdienst gebeld die mijn auto (en mij) naar een hotel hebben gesleept. Dat wegslepen moest ik betalen, net als de hotelkosten overigens en dan heb ik het nog niet over de inkomstenderving want denk maar niet dat ik nog heb kunnen repeteren vandaag.

Ik dacht, morgen de ANWB bellen, maar bij navragen kan dat niet: bij de ANWB heb je geen recht op wegsleephulp als je alsnog je openstaande rekening betaalt want je mag niet voor de tweede keer voor hetzelfde pechgeval hulp vragen. Dat jullie dit allemaal maar weten:). Ik snap dat je wanbetalers moet straffen maar het betekent dus dat de ANWB jou als trouwe klant gewoon langs de weg laat staan als je keer een foutje maakt. Ik kan niet anders zeggen dat ik dat schokkend klantonvriendelijk vind.

ANWB brengt je verder! Van huis in mijn geval…:(

Dierbare vieze troep

Na afloop van het zomerconcert 2011 van het Stadsjongenkoor Oldenzaal stond ik raar te kijken. Mijn tas was weg, ik had alleen nog maar een stemvork, bloemen en een map met muziek. Snel alle bankpassen geblokkeerd, de telefoon en natuurlijk aangifte gedaan bij de politie. Een dag later werd mijn Blackberry gevonden in Lonneker zonder Sim-kaart. Raadselachtig…

Afgelopen zaterdag werd ik gebeld. Een man was aan het vogeltjes kijken in het natuurgebied Boerskotten en vond bij toeval mijn tas midden in het bos. Helemaal nat en vies want hij heeft daar natuurlijk de hele zomer, herfst en winter gelegen. Vanmiddag heb ik ‘m opgehaald en vanavond kon ik eindelijk kijken wat er allemaal nog in zat. Dierbare vieze troep…

Ik was verbaasd wat er allemaal niét en nog wel in zat! De dief heeft toch echt geselecteerd. Mijn sleutels zijn weg, mijn zonnebril en leesbril, Zwitsers zakmes, pillendoosje, een sieradentasje met een ketting en oorbellen. Natuurlijk al mijn geld en bankpasjes maar mijn identiteitskaart zat nog in de portemonee. Mijn paspoort en autopapieren zijn er nog maar mijn rijbewijs heb ik nog niet kunnen vinden. De OV Chipkaart heb ik ook nog niet gezien.

Er veel verstand van dameszaken had de dief niet. De lippenstift was duurder dan de ketting en de leesbril bij elkaar…

Het grote werk

Jaren geleden maakte ik samen met mijn vader, weerman Johan Effing uit Losser, een nieuwe tekst op The Weatherforecast van Keating. Met mijn kamerkoor heb ik dit werk diverse keren met veel succes uitgevoerd, o.a. op het KNMI. Er is ooit een opname van gemaakt. Voor de liefhebbers is deze hier te beluisteren.

Het grote werk

Goedemiddag, dit is de weersverwachting
volgens de wens van iedere weeramateur.
Zoals Herr Professor Reuder heeft voorspeld
zou dit een zachte winter worden,
dus na een kleine vorstperiode viel de dooi alweer zeer snel in.
Maar er is echt winterweer op komst.
Zoals het zich laat aanzien kan ons tegen het begin
van volgende week transportkou uit Rusland bereiken.
Achter een depressie om, die over Finland naar het zuidoosten trekt
staat boven zuid-Finland een blizzard
en in Centraal-Azië waait de Bhuran.
De computers verwachten boven Noord-Europa
zelfs een luchtdrukwaarde van 1050 hPa.
Deze ontwikkeling staat garant voor een periode
van ouderwets winterweer.
Voor het eerst sinds lange tijd krijgt de Russische Beer
de gelegenheid zijn tanden te laten zien.
Een eerste koufront bereikt ons morgen met regen
die snel overgaat in sneeuw waardoor op uitgebreide schaal
gladheid kan ontstaan.
Het gaat vriezen en de wind, uit richtingen tussen noord en oost, neemt toe tot stormachtig.
De temperatuur gaat dalen tot meer dan tien graden onder nul
en in het oosten plaatselijk tot min vijftien graden.
Tenslotte een veelgehoorde vraag:
Komt er nog een Elfstedentocht?
Nou, het ziet er naar uit dat het grote werk kan beginnen
en wanneer we dan zeker tien nachten strenge vorst,
dat wil zeggen: tien nachten met minimumtemperaturen
van tien tot vijftien graden onder nul zullen hebben ….

De kans zit er wel in.