Donderdag 8 april was ik te gast tijdens het digitale werkbezoek van Hare Majesteit Koningin Máxima aan de koorsector. Koorzang is de grootste kunstensector van Nederland en de impact van de coronapandemie op deze expressievorm is groot. Ik mocht vertellen over mijn werk voor de stichting Boys, keep on singing! en de gevolgen van de coronacrisis voor de vele koren die zij onder haar hoede heeft.

Boys, keep on singing is een nieuwe stichting ter bevordering en stimulering van het zingen door jongens en mannen, en zou in 2020 haar eerste Jongenskorenfestival en Symposium organiseren. Helaas kon dat vanwege corona niet doorgaan. De organisatie heeft besloten dit jaar het symposium helemaal online te organiseren op vrijdag 25 juni en het jongenskorenfestival te verplaatsen naar 25 juni 2022.

HM Máxima toonde zeer veel belangstelling voor mijn werk om meer jongens aan het zingen te krijgen. Ze is een groot pleitbezorger voor Meer muziek in de Klas. En in aanloop naar haar 50ste verjaardag roept Meer muziek in de Klas heel Nederland op om zich extra in te zetten voor muziekonderwijs. Op hun website kun je lezen hoe je daar aan mee kunt doen.

Credits: eric@brinkhorst.nl
Tijdens het symposium op vrijdag 25 juni houden verschillende deskundigen lezingen en workshops onder andere over de ontwikkeling van jongens in het onderwijs en over de stemwisseling bij jongens in de praktijk.
Heb je nu al belangstelling voor dit Zoomposium? Ga dan naar www.boyskeeponsinging.com of mail mariette@boyskeeponsinging.com

Festival Boys, keep on singing! 2020

We zijn trots dat we eerste activiteit van Boys, keep on singing! kunnen aankondigen op zaterdag 27 juni in Oldenzaal. We hopen op veel aanmeldingen van jongens- en jongemannenkoren uit Nederland, de Euregio (Dld) en Vlaanderen. Tijdens het festival zullen we uiteraard veel zingen, luisteren naar elkaar maar we gaan ook samen een spel spelen en we willen een heuse flash-mob organiseren. In de avonduren zal de eerste Jongemannenkooravond ooit worden georganiseerd waarbij we zoveel mogelijk jongemannenkoren (14-30 jaar) bij elkaar willen zien te krijgen om een concert te geven mét natuurlijk een gezellige nazit.

In 2015 organiseerde het Stadsjongenskoor Oldenzaal ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan een groot project genaamd Boys, keep on singing! Naast dat het Stadsjongenskoor een feestje had én een reünie, organiseerden we ook een jongenskorenfestival en een symposium over de jongensstem. Het onderwerp van Boys, keep on singing! was dat er wereldwijd steeds minder jongens zingen en dat dit op den duur ook het effect heeft dat steeds minder mannen zingen.

Het onderwerp leeft enorm in de koorwereld en heeft me doen besluiten om een nieuwe stichting op te richten om meer activiteiten onder de naam Boys, keep on singing! te ontplooien. Boys, keep on singing ! wil een ‘Kennis- en netwerkcentrum worden ter bevordering en stimulering van het zingen door jongens en mannen’.

Deelname aan het Festival Boys, keep singing! op zaterdag 27 juni kost € 50 en opgeven en meer informatie voor dit unieke evenement kan via mariette@boyskeeponsinging.com of door het invullen van DIT FORMULIER:

Stichting Boys, keep on singing!

De Stichting Boys, keep on singing! is sinds donderdag 6 december 2018 een feit!

In het voorjaar van 2015 organiseerde ik als artistiek leider van het Stadsjongenskoor Oldenzaal  het succesvolle jubileumproject Boys, keep on singing! ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan van dit bijzondere koor.  Met dit project vroegen we speciale aandacht voor het zingen met jongens en vooral hoe we jongens blijvend kunnen interesseren voor het zingen. Overal om zich heen zie ik namelijk het aandeel van de zingende jongens en mannen afnemen, nationaal en internationaal.

In de zomer van 2015  presenteerde ik dit project tijdens rondetafelgesprekken bij Europa Cantat in Pécs (Hongarije) en verschillende activiteiten op het gebied van jongenszang in Vlaanderen en Nederland.  Daarna rolde ik  in 2016 het project Boys, keep on singing! verder uit door mannenkoren te activeren  zich in te zetten voor zingende jongens en jongemannen. Het project kreeg nog meer internationale aandacht toen ik in 2017 twee lezingen mocht geven tijdens het  World Symposium on Choral Music in Barcelona.

Alle reden om door te gaan met dit project en Boys, keep on singing! verder te professionaliseren.  Ik ben bijzonder blij dat ik Carla Boerrigter (voorzitter) en Angelique Bakker (penningmeester) bereid heb gevonden in bestuur van de stichting plaats te nemen. Zakelijk leider Hilbrand Adema neemt voorlopig de taak van secretaris waar. De stichting gaat zich in eerste instantie richten op het organiseren van een Jongenskorenfestival en Symposium in juni 2020.

Volg ons op www.facebook.com/boyskeeponsinging of ga naar www.boyskeeponsinging.com voor meer informatie

Symposium Boys, keep on singing!

Bezoek het symposium BOYS, KEEP ON SINGING vrijdag 5 juni 2015 in Oldenzaal!

Tijdens dit symposium staat de ontwikkeling en opbouw van het jongenskoor en jongensstem centraal. Wij willen de koor- en zangwereld overtuigen dat exclusieve aandacht voor het zingen door jongens essentieel is voor de toekomst van de koorzang in het algemeen. Daarbij willen we de amateurkoorwereld en het
professionele werkveld handreikingen bieden om meer jongens en mannen te interesseren om te gaan zingen.

Er zijn lezingen en workshops over groepsdynamica met jongens, ontwikkeling van de jongensstem, nieuw repertoire voor jongenskoren en hoe richt ik een jongenskoor op.

Het symposium richt zich niet alleen op jongenskoordirigenten maar is ook interessant voor zangers, leerkrachten en mannenkoren.

Het symposium is onderdeel van het project Boys, keep on singing! in het kader van het 100 jarig bestaan van het Stadsjongenskoor Oldenzaal.

Deelname symposium kost slechts € 25. Kaarten te bestellen via PODIUMPLEIN

Ga voor meer informatie: www.jongenskorenfestival.nl

SJK_GR_logo_klein

Stadsjongenskoor op het NOS Journaal

Zelf had ik er wel op gehoopt dat het mooie artikel in ZINGmagazine over het symposium & jongenskorenfestival van 5 & 6 juni  opgemerkt zou worden door de landelijke media maar dat het NOS Journaal zou bellen en een reportage maken….  Bij deze wil ik mijn mede-redactieleden van ZINGmagazine Elke Jansen en Oswin Schneeweisz bedanken voor de kans die ik heb gekregen om samen met Twan Geurts dit artikel te maken. Daarnaast is mijn boodschap natuurlijk gesteund door de nestor van de jongenskoren in Nederland, Bouwe Dijkstra en Daphne Wassink van Europa Cantat.  Ook weet ik zeker dat de prachtige en stoere foto´s van Willem Snel bijgedragen hebben aan de impact van de boodschap en de nieuwsgierigheid van de redactie hebben aangewakkerd. Kortom, ik ben er heel erg blij mee!

Kijk hier naar nos.nl

Zingende jongens in het nieuws!

Het Stadsjongenskoor Oldenzaal bestaat dit jaar 100 jaar. In dat kader organiseren we op 5 & 6 juni een symposium over de jongensstem en een jongenskorenfestival. In 50 jaar tijd is het aantal jongenskoren afgenomen van 300 naar hooguit 10 tot 15 in Nederland. Als dit zo doorgaat is de zingende man over 20 jaar verleden tijd. ZINGmagazine 61 besteed uitgebreid aandacht aan dit actuele vraagstuk: hoe krijgen we de jongens weer aan het zingen. Aanleiding voor het NOS journaal om richting Oldenzaal te reizen voor reportage voor het 18.00 uur en 20.00 uur journaal vrijdag 20 februari. Ook Editie NL besteedt vanavond uitgebreid aandacht aan dit onderwerp. Boys, keep on singing! Ga naar www.jongenskorenfestival.nl voor informatie. En kijk naar de TV vanavond!
stadsjongenskoor 2015 (32)Het Stadsjongenskoor Oldenzaal 2015 (foto Willem Snel)

Waar zijn de mannen?!

Waar zijn de mannen?
Het begint steeds meer mensen op te vallen: de zingende man is aan het verdwijnen. Gemengde, vierstemmige koormuziek (SATB) wordt steeds vaker omgeschreven voor een driestemmige bezetting (SABar) en vrouwenkoren schieten als paddenstoelen uit de grond. Natuurlijk zingen er nog wel mannen, bijvoorbeeld in mannenkoren, maar daar is behoefte aan een jongere generatie. Ook bij kinderkoren zien we vaak maar een paar verdwaalde jongens. Hoe komt dat?

Jongens aan het zingen krijgen en zorgen dat ze dat blijven doen. Dat is het centrale thema van het symposium en het jongenskorenfestival op vrijdag 5 en zaterdag 6 juni 2015 in Oldenzaal.

Het symposium Boys, Keep on Singing! op vrijdag 5 juni 2015 is voor iedereen die professioneel met de jongensstem werkt: kinder-, jeugd- en jongenskoordirigenten, studenten docent muziek, koordirectie en zang, zangdocenten, (muziek) leerkrachten basis- en middelbaar onderwijs, logopedisten en muziektherapeuten. In diverse workshops, lezingen, presentaties en een forumdiscussie komen verschillende onderwerpen aan de orde als de ontwikkeling van de jongensstem, wat is jongensgedrag en leren jongens anders dan meisjes. Gastsprekers zijn Martine Delfos (biopsycholoog en psychotherapeut), Bouwe Dijkstra (oprichter van het Kampen Boys Choir en het Roder Jongenskoor), Annette Thijs (onderwijskundige bij het SLO), Jurriaan Snelleman (KNO-arts) en Panda van Proosdij (voice & physique). Tijdens het symposium wordt nieuw repertoire gepresenteerd en is er gelegenheid om te netwerken. Deelname aan het symposium kost slechts € 25.
Informatie en aanmelding

Jongenskorenfestival zaterdag 6 juni 2015
Jongenskoren kunnen in verschillende leeftijdsgroepen meedoen aan het festival. Zo horen we hoe binnen de ontwikkeling van het koor op ieder niveau kwaliteit bereikt wordt. Er zijn kleine en grotere podia, geschikt voor ieder niveau en iedere leeftijd. Om aan het korenfestival deel te nemen hoef je geen bestaand jongenskoor te zijn. We willen ook koorscholen die een (kleine) jongensgroep hebben of de jongens uit kinder- en jeugdkoren die zich eenmalig manifesteren als jongensgroep uitnodigen naar Oldenzaal te komen. In een spel met alle deelnemende koren zullen begrippen als samenwerken en discipline op een speelse wijze aan de orde komen.

Deelname aan het festival kost € 50 per koor inclusief lunch, drinken en versnaperingen. Kom je met verschillende leeftijdsgroepen dan betaal je een meerprijs van € 25 per extra groep.
Informatie en aanmelding

Stadsjongenskoor 2014

Leipziger Symposium zur Kinder- und Jugendstimme (2)

Afgelopen weekend was ik bij het Leipziger Symposium zur Kinder- und Jugendstimme, een  jaarlijkse  bijeenkomst van foniaters, logopedisten, zangpedagogen, therapeuten en (kinder)koordirgenten.  Kortom: iedereen die zich professioneel met de kinderstem bezig houdt. Belangrijkste ‘gangmaker’ van dit symposium is de bekende Duitse foniater  Prof Dr Fuchs, die onder andere  het Thomare Chor’ onder zijn hoede‘ heeft.

Lezing van kinderkoordirigent Ulrich Kaiser:
Umgang mit Jungen in Kinder- und Jugendchören- integrative Konzepte.
Wir hatten mal zwei Jungen, aber die sind schon lange weg’ .

Waarom is het zo moeilijk jongens in een kinderkoor te krijgen en vooral te houden? Toen dirigent Ulrich Kaiser het Rundfunk Kinderchor overnam  bestond het uit 54 meisjes en 3 jongens.  Ulrich wilde het aantal jongens bij dit koor vergroten en besloot bewust contact te zoeken met deze jongens. Want het hield hem bezig: wat drijft die jongens eigenlijk en waarom blijven ze zingen? In Duitse kinderkoren zingen ongeveer 10 % jongens. Na de stembreuk verdwijnen ze vrijwel allemaal, maar vaak ook voor die tijd al. Een beeld vergelijkbaar met Nederlandse kinderkoren.

Ulrich Kaiser stele zich de vraag: kunnen jongens dan niet zingen? Natuurlijk wel, maar interesseert het ze niet, zijn ze niet sociaal genoeg? Volgens Kaiser moet je  jongens en meisjes niet gelijk behandelen in je koor. Als dirigent moet je een jongensbril opzetten en daar naar handelen.

Tips van Ulrich Kaiser:

  1. Repertoire: jongens willen niet alles zingen, houd rekening met de onderwerpen. Je moet dat erkennen.
  2. Dansen: doe maar even niet. Jongens willen dat vaak niet waar meisjes bij zijn.
  3. Jongens hebben een stemwisseling: is er daarna nog motivatie. Dat moet je gaan bieden. Geef oudere jongens een voorbeeldfunctie en zoek bewust ook repertoire waarbij ze mee kunnen doen op hun eigen niveau.
  4. Heb aandacht  voor bv voetbal en zorg ook voor mannelijke begeleiders.
  5. Schakel een mannelijke zangdocent in.
  6. Maar onderscheid in koorkleding tussen jongens en meisjes. Maak ze herkenbaar.
  7. Maak ook reclame mét jongens.
  8. Kies geen tuttige koornaam .
  9. Let op kleinigheden  Jongens houden gewoon van andere dingen, heb daar aandacht voor.

Jongens gaan pas echt zingen als ze zich thuis voelen in een koor.  Maak ze tot blikvangers, neem ze apart.  Maak de atmosfeer ook jongensachtig en zorg dat ze zich trots voelen als ze zingen.

Ulrich Kaiser is hard op weg zijn droom waar te maken dat zijn kinderkoor uit 50 %  jongens en 50% meisjes bestaat. Hij heeft zelfs een jongensquotum ingesteld en werft heel specifiek, en met succes!

Bach sneeuw

11. Leipziger Symposium zur Kinder- und Jugendstimme (1)

Morgen op pad naar Leipzig. Daar organiseert de beroemde Duitse foniater Prof. Dr. Michael Fuchs van vrijdag 22 tot zondag 24 februari voor de elfde keer het ‘Symposium zur Kinder- und Jugendstimme’. www.kinderstimme.uniklinikum-leipzig.de

Dit keer is het thema ‘Buitengewoon ?’.

Iets dat bijzonder is, anders is of op valt heeft vaak een verborgen boodschap. Hoe gaan wij daar als professionals op een verantwoorde manier mee om. Kan zingen en stemtherapie kinderen helpen te integreren of zichzelf accepteren. Het gaat hierbij niet alleen om kinderen met een handicap of bijzondere kinderen, maar ook om kinderen met verschillende sociaal culturele achtergronden en religies. Ook worden verschillende en muziekstijlen onder de loep genomen en hoe deze te zingen met kinderen. Er zijn lezingen en workshops over hoe stimuleren we jongens om te gaan zingen, zingen met een gehoorbeschadiging, verschillende generaties die samen zingen, zingen en spraakontwikkelingsstoornissen, zingen en integratie, hoe gaan we om met kinderen met een handicap en nog veel meer.

Het symposium is bedoeld voor iedereen die beroepsmatig met de kinderstem werkt: zangpedagogen, muziekdocenten, koordirigenten, therapeuten, logopedisten en K&O artsen (foniaters).

Maar op de heenweg een tussenstop gemaakt in Eisenach!

IMG_4114

 

 

10. Leipziger Symposium zur Kinder- und Jugendstimme (3)

De derde dag van het symposium, zondag, was voor mij het meest interessant. De lezing Der Umgang mit dem Stimmwechsel von 1700 bis heute van Dr. Ann-Christine Mecke was uiterst informatief. Wat was de positie van de jongenssopraan in de 18e eeuw en wat betekende het voor die jongens om “de baard in de keel” te krijgen, te muteren.De zangers stonden onder enorme druk: in het koor zingen gaf ze status, ze verdienden er hun geld mee en ze hadden onderdak. Na de stemwisseling hadden ze vaak geen werk meer dus het is aannemelijk dat ze hun stemwisseling zoveel mogelijk probeerden te verdoezelen door in falset door te zingen. Ook was de lezing een mooie uiteenzetting hoe de verandering van de muziekpraktijk in de 19e en 20ste eeuw een weerslag heeft op de samenstelling van de (jongens) koren. Rond 1900 werden vrouwen steeds meer actief in de muziek en kwam er steeds meer aandacht voor de mannenstem. De functie van het jongenskoor verschoof langzamerhand van die van de uitvoeringsprakrijk naar zingen als vorm van muziekonderwijs.

Ook de lezing van Prof. Dr. Michael Fuchs: Vom kleinteiligen Forschungsergebnis zum interdisziplinären
Leipziger Konzept für die Kinder- und Jugendstimme
gaf een prachtig inzicht in hoe de stemwisseling van de jongens in historische perspectief is veranderd en welke invloed dat weer heeft op de muziekpraktijk. veranderingen. Het feit dat de stemwisseling rond 1600 rond de 17-18 jaar lag en nu rond de 13-4 jaar heeft een onmiddellijke invloed op samenstelling van de (jongens) koren en dus op de klankkleur. Ook ging Dr Fuchs in op het feit of de stemwisseling te voorspellen is. Als oud zanger van het Thomanerchor én foniater doet hij hier veel onderzoek naar. Deze samenwerking levert een schat aan informatie op.

Ook de vraag “wel of niet zingen tijdens de stemwisseling” kwam deze ochtend uitvoerig aan de orde. Over het algemeen kan zingen tijdens de stemwisseling geen enkel kwaad. Meestal kunnen jongens prima alt zingen en een tijdje in hun falsetstem of mixen het met hun “nieuwe” stem. Het voordeel is dat hun muzikale ontwikkeling niet stil komt te staan en je als dirigent de wisseling goed kunt begeleiden. Maar als de jongen in een kinder- of jongenskoor zingt dat regelmatig grote prestaties moet leveren, is het zinvol een tijdje op een lager pitje te zingen. Bij het Thomanrchor zingen de jongens dan zes maanden tot een jaar in een “mutantengroep” totdat ze tenor of bas kunnen zingen. Of iemand bas of tenor wordt is volgen Prof Dr. Fuchs genetisch bepaald. Maar algemeen kan men wel vaststellen dat wie als kind veel en met plezier heeft gezongen dit vaak op latere leeftijd blijft doen.

Volgens jaar is er rond deze tijd weer een symposium. Het lijkt me erg leuk om daar met een grotere Nederlandse delegatie heen te gaan.

Klik hier voor het volledige programma van het symposium.